Nhà ống mặt tiền hẹp, chiều sâu lớn là kiểu nhà phổ biến ở đô thị Việt Nam. Với vài giải pháp thiết kế, ngôi nhà vẫn có thể sáng sủa và mát mẻ.
Điểm yếu lớn nhất của nhà ống là các phòng ở giữa nhà thiếu ánh sáng và không khí. Nhiều gia đình phải bật đèn cả ngày, dùng điều hòa liên tục. Dưới đây là những giải pháp đã được áp dụng rộng rãi để cải thiện tình trạng này.
1. Giếng trời
Giếng trời là khoảng mở theo chiều đứng, thường đặt ở giữa hoặc cuối nhà, đưa ánh sáng xuống các tầng dưới và tạo hiệu ứng ống khói giúp khí nóng thoát lên trên. Mái giếng trời nên có kính hoặc tấm lấy sáng kèm khe thoáng để tránh mưa hắt mà vẫn thoát nhiệt.
2. Cầu thang thoáng
Cầu thang có bậc hở, lan can kính hoặc thanh mảnh cho phép ánh sáng xuyên qua. Kết hợp cầu thang với giếng trời là cách tiết kiệm diện tích mà hiệu quả.
3. Thông tầng
Một khoảng thông tầng ở phòng khách hoặc phòng sinh hoạt chung tạo cảm giác rộng rãi, đồng thời liên kết các tầng với nhau. Cần cân nhắc vấn đề cách âm và sử dụng điều hòa khi thiết kế thông tầng.
4. Mặt tiền nhiều lớp
Thay vì lắp kính toàn bộ mặt tiền, có thể dùng ban công, lam chắn nắng, cây xanh tạo thành lớp đệm. Lớp đệm này lọc nắng, giảm bụi và tiếng ồn nhưng vẫn cho ánh sáng và gió vào nhà.
5. Hạn chế tường đặc
Dùng vách kính, vách lam gỗ, kệ trang trí thay cho tường xây ở những vị trí không cần riêng tư tuyệt đối, chẳng hạn giữa phòng khách và bếp. Ánh sáng từ hai đầu nhà nhờ đó có thể lan sâu vào trong.
6. Tạo đường gió xuyên phòng
Gió chỉ lưu thông khi có cửa vào và cửa ra. Bố trí cửa sổ, ô thoáng ở mặt trước, mặt sau và giếng trời sao cho gió có thể đi xuyên suốt chiều dài nhà.
7. Màu sắc và vật liệu
Tường, trần màu sáng phản xạ ánh sáng tốt hơn. Sàn gạch, gỗ màu nhạt cũng góp phần làm không gian sáng sủa. Gương lớn đặt đối diện cửa sổ có thể nhân đôi lượng ánh sáng.
Lưu ý khi áp dụng
- Giếng trời cần có giải pháp chống mưa hắt và thoát nước tốt.
- Khoảng mở lớn cần lan can an toàn, nhất là với gia đình có trẻ nhỏ.
- Cân đối giữa thông thoáng và an ninh, riêng tư.
Lời kết
Nhà ống không nhất thiết phải tối và bí. Với thiết kế hợp lý từ đầu, ngôi nhà có thể tận dụng ánh sáng và gió tự nhiên, vừa dễ chịu vừa tiết kiệm năng lượng.
