Việc xác định nhà đất là tài sản chung hay riêng ảnh hưởng trực tiếp tới việc mua bán, thế chấp và phân chia khi ly hôn hoặc thừa kế.
Luật Hôn nhân và gia đình quy định rõ về chế độ tài sản của vợ chồng. Đối với nhà đất, tài sản có giá trị lớn và phải đăng ký, việc phân biệt chung hay riêng càng quan trọng, nhất là khi một bên muốn bán hoặc thế chấp.
Tài sản chung của vợ chồng
Tài sản chung bao gồm tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất kinh doanh và các thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân. Tài sản được thừa kế chung, tặng cho chung cũng là tài sản chung. Quyền sử dụng đất mà vợ chồng có được sau khi kết hôn là tài sản chung, trừ trường hợp được thừa kế riêng, tặng cho riêng hoặc có được qua giao dịch bằng tài sản riêng.
Tài sản riêng
Tài sản riêng của mỗi người gồm:
- Tài sản có trước khi kết hôn.
- Tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân.
- Tài sản được chia riêng theo thỏa thuận hoặc bản án trong thời kỳ hôn nhân.
- Tài sản hình thành từ tài sản riêng.
Khi không chứng minh được
Nếu không có căn cứ chứng minh tài sản mà vợ, chồng đang có tranh chấp là tài sản riêng của mỗi bên thì tài sản đó được coi là tài sản chung. Vì vậy, người có tài sản riêng nên lưu giữ giấy tờ chứng minh nguồn gốc như hợp đồng tặng cho, văn bản thừa kế, chứng từ thanh toán từ tiền riêng.
Tên trên giấy chứng nhận
Với tài sản chung phải đăng ký, giấy chứng nhận thường ghi tên cả vợ và chồng, trừ khi vợ chồng có thỏa thuận ghi tên một người. Giấy chứng nhận chỉ ghi tên một người không đương nhiên có nghĩa đó là tài sản riêng của người đó.
Ảnh hưởng tới mua bán
Khi mua nhà đất của người đã kết hôn, người mua nên yêu cầu cả hai vợ chồng cùng ký hợp đồng, hoặc bên bán phải chứng minh được đó là tài sản riêng. Nếu chỉ một người ký bán tài sản chung mà không có sự đồng ý của người kia, giao dịch có nguy cơ bị tuyên vô hiệu.
Thỏa thuận chế độ tài sản
Vợ chồng có thể lập văn bản thỏa thuận chế độ tài sản trước khi kết hôn, hoặc thỏa thuận chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân. Các văn bản này cần lập theo đúng hình thức pháp luật quy định, thường là công chứng.
Lời kết
Minh bạch về tài sản không làm giảm tình cảm vợ chồng mà giúp tránh những tranh chấp đáng tiếc. Khi có giao dịch nhà đất giá trị lớn, nên xác định rõ tình trạng tài sản ngay từ đầu.
